Złotów

Budynek muzeum regionalnego w Złotowie

06, Luty 2019

Złotów

Położony na północnych krańcach Wielkopolski Złotów jest głównym ośrodkiem jednego z najbardziej zielonych zakątków naszego regionu.

Pisana historia Złotowa sięga XIV wieku, gdy pojawia się on (pod nazwą Wielatów) w Kronice Janka z Czarnkowa. Nie wiadomo, kiedy otrzymał prawa miejskie – do ich ponowienia doszło w 1665 roku. Po pierwszym rozbiorze Złotów znalazł się pod panowaniem pruskim, a po traktacie wersalskim przypadł Niemcom. Do Polski wrócił dopiero po II wojnie światowej.

Najstarsza część miasta, z zachowanym średniowiecznym układem ulic i piękną panoramą znam Jeziora Miejskiego, rozciąga się wokół placu Kościuszki.

Zabytki Złotowa

Pośrodku placu którego wznosi się poewangelicki kościół pw. św. Stanisława Kostki. To trzynawowa świątynia , zbudowana w stylu klasycystycznym w latach 1829-30 według projektu wybitnego architekta Karla Friedricha Schinkla.  Niestety, z jej dawnego wyposażenia nic się nie zachowało. Po przejęciu świątyni przez katolików w 1945 roku w jej wnętrzu wyburzono nawet empory ciągnące się wzdłuż naw bocznych.

Rękę Schinkla widać też w niewielkiej rezydencji myśliwskiej rodu Działyńskich z przełomu wieków  XVIII i XIX. Po zakupie dóbr złotowskich przez Hohenzollernów przebudowana ona została w latach 30. XIX wieku w stylu klasycystycznym z elementami neogotyku właśnie przez Karla Friedricha Schinkla. 

Budynek muzeum regionalnego w Złotowie
Muzeum Regionalne

Najstarszym zabytkiem miasta jest XVII-wieczny kościół farny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, wzniesiony przez Krzysztofa Bonadurę Starszego,  z fundacji Andrzeja Karola Grudzińskiego, wojewody kaliskiego i właściciela Złotowa, W świątyni zachowało się jednolite, późnobarokowe wyposażenie wnętrza z czasów budowy kościoła. Na uwagą zasługuje w nim obraz „Koronacja Najświętszej Maryi Panny” Paulusa Hacka umieszczony w ołtarzu głównym.

Kościół farny w Złotowie
Kościół farny

W monumentalnym budynku starostwa powiatowego przy alei Piasta, warto zwrócić uwagę na piękne witraże secesyjne. Budowla powstała w latach 1910-1912 w stylu neorenesansowym, jako siedziba władz powiatowych. 

W Złotowie warto też przyjrzeć się zabytkowym domom szczytowym z I połowy XIX wieku przy ulicy Obrońców Warszawy oraz szachulcowym budynkom z końca XVIII wieku.  W jednym z nich, przy ulicy Wojska Polskiego 2a,  umieszczono Muzeum Ziemi Złotowskiej ze zbiorami archeologicznymi, etnograficznymi i historycznymi dotyczącymi głównie działalności narodowej.

Ołtarz w kościele farnym
Ołtarz w kościele farnym

Przyroda

Złotów leży między pięcioma jeziorami, a ponadto przepływa przez niego rzeka Głomia. Niemal 40 powierzchni  miasta to tereny zielone, pośród których najciekawszy jest park Zwierzyniec zaprojektowany w 1822 roku przez Petera Josepha Lenné, twórcę ogrodów poczdamskich. Wykorzystując pozostałość po dawnej puszczy,  Lenné utworzył – zajmujący powierzchnię około 100 hektarów – park krajobrazowy z tzw. ośmiornicą czyli ośmioma drogami wychodzącymi z centralnie umiejscowionej polany.

Złotów od lat słynie jako doskonała baza wypadowa dla grzybiarzy. Gęste lasy, w większości bory sosnowe, otaczające miasto to popularne miejsca wypraw na grzyby. A przyjeżdżają tu nie tylko okoliczni mieszkańcy, ale także goście z innych województw.

Tekst: Anna Plenzler
Foto: K. Budziński, E. Winiarski