Kościół św. Jana Jerozolimskiego za Murami

Kościół świętego Jana Jerozolimskiego w Poznaniu

25, Marzec 2019

Tags: , ,

Kościół św. Jana Jerozolimskiego za Murami

Jak wskazuje nazwa, kościół św. Jana Jerozolimskiego za Murami znajdował się pierwotnie za bramami średniowiecznego Poznania, na prawym brzegu Warty przy trakcie wiodącym na wschód od miasta. Jest jednym z najciekawszych zabytków Szlaku Piastowskiego. Wybudowano go w XII wieku w stylu romańskim, był jedną z pierwszych budowli sakralnych, które wzniesiono nie z kamienia a z cegły.

W miejscu, gdzie dzisiaj znajduje się kościół św. Jana Jerozolimskiego książę Mieszko III Stary ufundował w 1170 roku szpital i przytułek dla pielgrzymów. W 1187 roku osiedlił się tutaj zakon Kawalerów Maltańskich, zwanych także Joannitami – zakonu rycerskiego, który walczył podczas wypraw krzyżowych, ale także zajmował się organizacją sieci szpitali.

Nowożytnym dodatkiem do starej bryły głównej kościoła jest barokowa kaplica Świętego Krzyża, wzniesiona w 1736 roku z inicjatywy Michała Dąbrowskiego, generała Wojska Polskiego. Wnętrze kościoła kryje wiele dzieł sztuki. W ołtarzu głównym zobaczyć można pochodzący z około 1520 roku tryptyk, z kolei we wspomnianej kaplicy przechowywany jest uważany za cudowny krucyfiks z połowy XVII wieku.

Kilka wieków obecności zakonników w tym miejscu ma swój ślad w nazwach dzielnic Poznania. Malta a także Jezioro Maltańskie pochodzą od potocznej nazwy zakonu – Kawalerowie Maltańscy. Z kolei inna dzielnica – Komandoria – nawiązuje do jednostki organizacyjnej zakonu, komandorii, której siedziba znajdowała się właśnie w tym miejscu.

Tekst: Jacek Cieślewicz
Foto: Jacek Cieślewicz